Każda z organizacji , a co za tym idzie jej decydenci prędzej czy później stają przed krytycznym wyborem strategicznej dalszej drogi rozwoju bądż funkcjonowania . Warto wtedy posłużyć się narzędziem a raczej metodyką , która pozwala menadżerom nie tylko reagować na problemy , ale przede wszystkim przewidywać konsekwencje działań lub ich braku , przygotować się do nich odpowiednio i przez to ograniczyć ryzyko porażki i zagwarantować sobie szansę na sukces .

Mówię tu o tzw. "what if analysis", zwanej potocznie analizą scenariuszy lub analizą wrażliwości , choć de facto jest to pojęcie szersze obejmujące w sobie te dwa elementy , gdyż analiza scenariuszy to zbadanie skutków różnych wariantów przyszłości , a analiza wrażliwości to sprawdzenie jak zmiana jednego lub kilku parametrów / zmiennych wpłynie na wynik organizacji czy projektu . Niemniej jednak w dzisiejszej praktyce biznesowej ta różnica mocno się zaciera i stosujemy te określenia zamiennie . Z analizą scenariuszy wiąże się jeszcze jedno pojęcie ekonomiczne tzw. " opportunity costs" czyli kosztów alternatywnych innymi słowy wartość najlepszej niewykorzystanej alternatywy , z której rezygnujemy podejmując określoną decyzję dalszego strategicznego rozwoju .

WHAT IF to zatem ogólny sposób myślenia i modelowania , który rozwijał się stopniowo wraz z rozwojem matematyki , ekonomii i informatyki

Główne zastosowania metod analizy scenariuszy i wrażliwości w zarządzaniu to :

1. WYBÓR DECYZJI I STRATEGII : poprzez porównanie alternatyw , uzasadnienie zmian w obranej drodze , wspieranie negocjacji

2. OCENA RYZYKA I PLANOWANIE AWARYJNE : poprzez identyfikację zagrożeń , opracowanie planów eliminacji ryzyka lub wykorzystania szans ,

3. OPTYMALIZACJE HARMONOGRAMU I ZASOBÓW : poprzez analizę ścieżki krytycznej , czy wpływie zmian alokacji zasobów na realizację projektu

4. ZARZĄDZANIE BUDŻETEM I KOSZTAMI : np: prognozowanie kosztów , analizy opłacalności czy planowanie finansowe

ANALIZA WHAT IF ściśle powiązana jest z teorią gier , już w 1944 roku Neumann i Morgenstern badali strategie decyzyjne przy różnych założeniach , a rozwój programowania liniowego i symulacji MONTE CARLO - pozwalał na testowanie różnych warunków wejściowych , przy założeniu ,że zmienne sa losowe (o symulacji MONTE CARLO opowiem przy innej okazji ).

Jednym z pierwszych i najsłynniejszych przykładów zastosowania analizy scenariuszy w ekonomii i biznesie jest przewidywanie zmian na rynku ropy naftowej w latach 70, XX wieku przez Royal Dutsch Shell , dzięki której firma znacząco prześcignęła swoja konkurencję i mogła się przygotować na kryzys naftowy w 1973 roku .

PODSUMOWUJĄC:

Jeśli przed Toba stoi trudna decyzja wyboru dalszej drogi dla Twojej organizacji warto posłużyć się tą analizą , która niekoniecznie musi od razu skupiać się na tysiącach losowych zmiennych jak w symulacji Monte Carlo . Zupełnie wystarczające są kluczowe elementy i ich wpływ na wynik a także koszty alternatywne , z których rezygnujesz wybierając takie a nie inne strategiczne rozwiązanie.